กรมส่งเสริมการเกษตร หนุนเกษตรกรเพิ่มผลผลิตดอกมะลิคุณภาพ โดยเฉพาะช่วงหน้าร้อนและฤดูฝนที่ผลผลิตออกมาก รวมทั้งหนุนใช้ชีวภัณฑ์ทำให้ปลอดภัยไม่มีสารตกค้าง ขณะที่ เพิ่มช่องทางขายราคาส่งเป็นธรรม หวังปลายทางถึงผู้บริโภคราคาเหมาะสม

นายวีรศักดิ์ บุญเชิญ รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวว่า มะลิปลูกจำหน่ายเป็นการค้า เช่น มะลิลา มีดอกสีขาว กลิ่นหอมออกดอกตลอดปี โดยดอกจะออกมากในช่วงฤดูร้อน (มีนาคม - มิถุนายน) และฤดูฝน (กรกฎาคม - ตุลาคม) ปัจจุบันประเทศไทยมีเกษตรกรผู้ปลูกมะลิประมาณ 929 ราย มีเนื้อที่เก็บเกี่ยวมะลิ 1,845 ไร่ (ข้อมูลทะเบียนเกษตรกร ปี 2567) แหล่งผลิตที่สำคัญ ได้แก่ นครปฐม นครสวรรค์ กำแพงเพชร และพิจิตร มีปริมาณผลผลิตเฉลี่ยในปี 2567/2568 ประมาณ 500 - 600 กิโลกรัม/ไร่ ซึ่งเมื่อเทียบกับปีที่ผ่านมา อัตราการเติบโตด้านปริมาณผลผลิตเฉลี่ยลดลงร้อยละ 43.59 เนื่องจากสภาพอากาศที่แปรปรวน และปัญหาเรื่องโรคและแมลง

กรมส่งเสริมการเกษตรเล็งเห็นถึงความสำคัญของการรักษาเสถียรภาพของผลผลิตมะลิในระยะยาว และสอดคล้องกับเป้าหมายของการพัฒนาเกษตรกรรมอย่างยั่งยืน จึงได้ดำเนิน “โครงการทดสอบและถ่ายทอดเทคโนโลยีเพื่อเพิ่มผลิตภาพการผลิตมะลิ” มาอย่างต่อเนื่องตลอดปี 2568 โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเพิ่มผลผลิตและคุณภาพของดอกมะลิให้สามารถรับมือกับสภาพอากาศที่เปลี่ยนแปลง ตลอดจนลดการระบาดของโรคและแมลงศัตรูพืช โดยเฉพาะเชื้อราและหนอนเจาะดอก เน้นการใช้วิธีการผสมผสาน ตัดแต่งกิ่งรูปทรงสี่เหลี่ยมด้านเท่า เพื่อกระตุ้นให้มะลิออกดอก ได้รับแสงและสามารถถ่ายเทอากาศได้ดี

นอกจากนี้ ยังส่งเสริมการใช้สารชีวภัณฑ์ ซึ่งมีความปลอดภัยต่อสิ่งแวดล้อม ไม่ตกค้างในดินและน้ำ และสามารถใช้ร่วมกับระบบเกษตรยั่งยืนได้อย่างมีประสิทธิภาพ ทั้งยังส่งเสริมให้เกษตรกรสามารถลดต้นทุนการผลิต พัฒนาคุณภาพสินค้าให้ตอบสนองความต้องการของตลาด ผู้บริโภคปลายทางสามารถเข้าถึงดอกมะลิคุณภาพดีได้ในราคาที่เหมาะสม ทั้งนี้ กรมส่งเสริมการเกษตรยังมีแนวทางการทดสอบและถ่ายทอดเทคโนโลยีเพื่อเพิ่มผลิตภาพการผลิตสินค้าเกษตรกับพืชชนิดอื่น ๆ เพื่อสร้างโอกาส สร้างรายได้ และยกระดับคุณภาพสินค้าเกษตรไทยให้เติบโตอย่างมั่นคงต่อไปด้วย

รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวเพิ่มเติมว่า สำหรับการผลิตดอกมะลิในช่วงเทศกาลสำคัญนั้น
จากข้อมูลปี 2567/2568 พบว่า ราคาดอกมะลิมีความผันผวนตามฤดูกาล โดยในช่วงเดือนพฤศจิกายน – กุมภาพันธ์ ราคาเฉลี่ยอยู่ที่ 500 – 1,000 บาท/กิโลกรัม เนื่องจากเป็นช่วงที่ผลผลิตน้อย ส่วนในช่วงเดือนมีนาคม – กรกฎาคมและเดือนกันยายน - ตุลาคม เฉลี่ยอยู่ที่ 200 – 500 บาท/กิโลกรัม เมื่อเทียบกับปี2566/2567 ราคาเฉลี่ยในช่วงเดือนดังกล่าวต่ำลง คิดเป็นร้อยละ 26.32 คาดว่าในช่วงเดือนสิงหาคมซึ่งเป็นเทศกาลวันแม่แห่งชาติ ราคาดอกมะลิจะปรับตัวสูงขึ้นช่วงระยะสั้น เนื่องจากความต้องการของตลาดเพิ่มสูงกว่าปกติ

เพื่อให้เกษตรกรได้รับผลตอบแทนอย่างเป็นธรรมและผู้บริโภคสามารถเข้าถึงผลผลิตทางการเกษตรได้ในราคาที่เหมาะสม กรมส่งเสริมการเกษตร ได้ส่งเสริมให้เกษตรกรเข้าถึง การเชื่อมโยงตลาดระหว่างแหล่งผลิตกับตลาดกลางและตลาดต่างจังหวัด เพื่อปรับสมดุลของราคา โดยเกษตรกรผู้ปลูกมะลิมีช่องทางการจำหน่ายที่เพิ่มขึ้น เช่น ตลาดชุมชนหรือจุดจำหน่ายเฉพาะในบางพื้นที่ ตลาดประจำจังหวัด ตลาดสี่มุมเมือง และปากคลองตลาด ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการกระจายดอกไม้จากแหล่งผลิตไปยังผู้บริโภคและเป็นศูนย์กลางการกระจายดอกไม้ในช่วงเทศกาลสำคัญ ประกอบกับการเพิ่มช่องทางการจำหน่ายของเกษตรกรนี้ เพิ่มโอกาสให้ผู้บริโภคมีทางเลือกเข้าถึงผลผลิตทางการเกษตรได้หลากหลายช่องทางในราคาที่เหมาะสม.