ประธานคณะผู้เสนาธิการร่วมกองทัพสหรัฐฯ เผยเบื้องหลังแต้มสังหาร ซู-35 ของรัสเซียตก มาจาก เอฟ-16 ที่ยูเครนใช้ปฏิบัติการร่วมกับระบบดาต้าลิงก์ เชื่อมข้อมูลจากเรดาร์ของแพทริออต ชี้เป้าให้เอฟ-16 บินแบบปิดเรดาร์ ไปดักสอยด้วยมิสไซล์แอมแรม ที่เป็นอาวุธของสหรัฐฯ

จากกรณีเมื่อวันที่ 8 ก.ค.2569 ที่ผ่านมา กองทัพอากาศยูเครน ได้รายงานว่า สามารถยิงเครื่องบินขับไล่แบบ ซู-35 แฟลงเคอร์-อี ( Su-35S Flanker-E) รุ่นที่ทันสมัยของกองทัพอากาศรัสเซียตกบริเวณพรมแดนทางตะวันออก 1 ลำ ที่สร้างความฮือฮาในโลกโซเชียลที่ เครื่องบินขับไล่ของยูเครนที่เก่า และล้าสมัยกว่า ซู-35 สามารถมีชัยชนะในการรบทางอากาศได้

ต่อมารายละเอียดเบื้องหลังเหตุการณ์ประวัติศาสตร์การรบทางอากาศในสงครามรัสเซีย-ยูเครนถูกเปิดเผยอย่างเป็นทางการโดย พลเอก แดน เคน (Gen. Dan Caine) ประธานคณะผู้เสนาธิการร่วมกองทัพสหรัฐฯ ในการแถลงต่อวุฒิสภา หลังยึดถือข้อมูลปฏิบัติการเมื่อวันที่ 8 กรกฎาคม 2026 ที่กองทัพอากาศยูเครนส่งเครื่องบินขับไล่ F-16 Fighting Falcon ยิงทำลาย Su-35S Flanker-E เครื่องบินขับไล่ครองอากาศชั้นนำของกองทัพอากาศรัสเซียตกเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่เปิดศึก

กลยุทธ์ Sensor Fusion และปฏิบัติการล่อเหยื่อ (Air Ambush)

สื่อการทหารชั้นนำอย่าง Militarnyi และ The Aviationist รายงานตรงกันว่า การเอาชนะเครื่องบินที่มีสเปกเหนือกว่าอย่าง Su-35S ไม่ได้เกิดจากการดวลกันตัวต่อตัว (Dogfight) แต่ใช้ กลยุทธ์ประสานงานผ่านระบบเครือข่ายเชื่อมโยงข้อมูล (Data Link / Link-16) ร่วมกับระบบป้องกันภัยทางอากาศภาคพื้นดิน

การส่งตัวล่อ (The Decoy) ยูเครนส่งเครื่องบินขับไล่ (เช่น MiG-29 หรือ F-16) บินในระดับต่ำ จำลองการโจมตีเป้าหมายภาคพื้นดิน เพื่อล่อให้ Su-35S ของรัสเซียซึ่งลาดตระเวนอยู่ บินเข้าหาพื้นที่สังหาร

การเฝ้าดูแบบไม่เผยตัว (Silent Tracking) ในระหว่างนั้น เรดาร์ภาคพื้นดินของระบบ MIM-104 Patriot ทำหน้าที่ตรวจจับและติดตามพิกัดของ Su-35S จากระยะไกล โดยที่ F-16 ของยูเครนซึ่งปิดเรดาร์ประจำเครื่องเพื่อซ่อนตัว (Emcon) ได้รับข้อมูลเป้าหมายผ่านการเชื่อมโยงข้อมูลทางยุทธวิธีแบบเรียลไทม์

เผด็จศึกด้วย AMRAAM เมื่อ Su-35S หลงกลเข้ามาในระยะหวังผล F-16 ยูเครนที่ซุ่มซ่อนอยู่ในระดับความสูงจึงเปิดระบบล็อกเป้าและปลดขีปนาวุธ AIM-120C-7 AMRAAM เข้าใส่ทันที ทำให้นักบินรัสเซียถูกยิงตกโดยไม่ทันตั้งตัว (ส่วนนักบินดีดตัวรอดชีวิต)

เปรียบเทียบความเหลื่อมล้ำของสเปกเครื่องบินขับไล่

ชัยชนะครั้งนี้สร้างความตื่นตะลึงแก่วงการยุทธศาสตร์ทหาร เนื่องจากเครื่องบิน F-16AM/BM MLU ที่ยูเครนได้รับบริจาคจากชาติตะวันตก มีข้อเสียเปรียบเชิงสเปกต่อ Su-35S อยู่มาก

ปฏิกิริยาจากฝั่งรัสเซีย (Russian Milbloggers)

บล็อกเกอร์สายการทหารของรัสเซีย (เช่น ช่อง Telegram Fighterbomber) ยอมรับตรงกันว่า Su-35S ตกจริง แต่นักบินปลอดภัย โดยพยายามชี้แจงว่า:

ฝั่งยูเครนใช้เครื่องบิน 3 เครื่อง ร่วมกับระบบป้องกันภัยทางอากาศ Patriot ในการรุมโจมตี Su-35S เพียงลำเดียว

นักบินรัสเซียลังเลที่จะเข้าปะทะกับ F-16 สองเครื่องพร้อมกัน จึงตกเป็นเป้าสายตาและถูกสุ่มยิงจากทิศทางที่ไม่คาดคิด

บทวิเคราะห์: เหตุใดชัยชนะครั้งนี้จึงเปลี่ยนเกม?

1.การก้าวข้ามขีดจำกัดทางเทคโนโลยีด้วยยุทธวิธี  นักวิเคราะห์จาก The Aviationist ระบุว่า ยูเครนตระหนักดีว่า F-16 รุ่นเก่าที่ได้รับการบริจาคจากเนเธอร์แลนด์และเดนมาร์ก ไม่สามารถดวลตัวต่อตัวแบบ head-on dogfight กับ Su-35S ตรง ๆ ได้ ชัยชนะครั้งนี้จึงไม่ได้เกิดจากตัวเครื่องบิน F-16 เพียงอย่างเดียว แต่เกิดจาก "ยุทธวิธีผสมผสาน" (Hybrid Tactics) ที่ใช้เรดาร์จากชุดยิงมิสไซล์ Patriot ช่วยค้นหาเป้าหมายโดยไม่ส่งสัญญาณเรดาร์จาก F-16 ออกไปเผยตำแหน่งตัวเอง จนกระทั่งเข้าสู่ระยะยิงหวังผล

2.ข่มขวัญภารกิจร่อนทุ่นระเบิด (Glide Bombs) ของรัสเซีย ก่อนหน้านี้ ยูเครนใช้ F-16 หลัก ๆ ในการสกัดกั้นโดรน Kamikaze และขีปนาวุธร่อน (Cruise Missiles) เพื่อปกป้องเมืองหลวงและโครงสร้างพื้นฐาน แต่นักวิเคราะห์มองว่า ปฏิบัติการก.ค. 2026 นี้คือ การเปลี่ยนผ่านทางยุทธศาสตร์ (Strategic Shift) เข้าสู่ภารกิจ "เชิงรุกเพื่อครองอากาศชั่วคราว" (Local Air Superiority) เพื่อลดทอนการใช้ทุ่นระเบิดร่อน (Glide Bombs) ของรัสเซียตามแนวหน้า ดังนั้น การสูญเสียเครื่องบินขับไล่ Su-35S ซึ่งทำหน้าที่คุ้มกันเครื่องบินทิ้งระเบิด Su-34 ส่งผลให้กองทัพอากาศรัสเซียต้องเพิ่มความระมัดระวังในการเข้าใกล้แนวหน้า นำไปสู่การลดทอนการโจมตีด้วยระเบิดนำวิถีภาคพื้นดิน

3.หมุดหมายทางจิตวิทยา Defence Blog รายงานว่า นี่คือการบันทึกประวัติศาสตร์แต้มสังหารในการรบอากาศ-สู่-อากาศ (Air-to-Air Kill) ครั้งแรกของ F-16 ในการยิงเครื่องบินรบระดับท็อปของรัสเซียตกในการรบจริงแบบ air-to-air ซึ่งช่วยเพิ่มขวัญกำลังใจให้กองทัพยูเครน และส่งสัญญาณไปยังชาติพันธมิตร NATO ว่าการส่ง F-16 และขีปนาวุธ AMRAAM ให้ยูเครนเริ่มคุ้มค่าและเกิดผลสัมฤทธิ์ทางยุทธการ.