รายงาน Work Trend Index 2026 ระบุ องค์กรไทยส่วนใหญ่ยังเผชิญความท้าทายในการนำ AI มาปรับใช้ แนะทรานส์ฟอร์มด้วยแนวคิด “Human Agency” ผสานการทำงานโดยนำ AI Agent เข้ามาจัดการงานปฏิบัติการ และลดภาระงาน สู่การสร้าง “Owned Intelligence” เพื่อขับเคลื่อนการเติบโต

ไมโครซอฟท์ เปิดเผยรายงาน Work Trend Index 2026 ที่เก็บรวบรวมจากสถิติของพฤติกรรมการใช้งานจริงบนแพลตฟอร์ม Microsoft 365 และจากผลสำรวจผู้ใช้ AI จำนวน 20,000 คนใน 10 ประเทศทั่วโลก ร่วมกับข้อมูลสำรวจเจาะลึกในแต่ละประเทศ รวมถึงประเทศไทย พบว่าปัจจุบันรูปแบบการใช้ AI ได้ก้าวข้ามจากการเป็นเพียงเครื่องมือค้นหาข้อมูล สู่การเป็นคู่คิดของคนทำงาน โดยจากสถิติการใช้งาน Microsoft Copilot ทั่วโลกกว่า 49% พบว่าพนักงานนำ AI มาช่วยวิเคราะห์ ให้เหตุผล และช่วยตัดสินใจแล้ว โดยงานที่มีสัดส่วนการใช้สูงสุดคือการช่วยแก้ปัญหาและร่วมตัดสินใจในงานที่มีความสำคัญสูง คิดเป็น 28%

สำหรับประเทศไทย รายงานระบุว่ากลุ่มคนทำงานได้นำศักยภาพของ AI มาใช้เสริมอย่างแพร่หลาย โดยพนักงานถึง 89% ใช้ผลลัพธ์จาก AI เป็นข้อมูลเบื้องต้นในการพัฒนาต่อยอดความคิดของตนเอง ส่วนกลุ่มที่ใช้งาน AI ขั้นสูง หรือ Frontier Professionals ถึง 86% ระบุว่า AI ช่วยสร้างสรรค์งานรูปแบบใหม่ๆ อย่างที่ไม่เคยทำได้มาก่อน อย่างไรก็ตาม เมื่อเปรียบเทียบกับประเทศอื่นๆ ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ การส่งเสริมด้านมุมมองและทักษะการคิดวิเคราะห์ให้กับบุคคลากรยังเป็นสิ่งสำคัญ เพื่อยกระดับจากการใช้ทำงานพื้นฐาน สู่การควบคุมและประเมินผลลัพธ์งานที่ซับซ้อนขึ้นได้อย่างมีประสิทธิภาพ

• ทักษะการควบคุมคุณภาพผลลัพธ์ มีคนทำงานไทยเพียง 53% ที่เห็นว่าทักษะนี้มีความสำคัญมากขึ้นเรื่อยๆ โดยประเทศไทยอยู่อันดับที่ 5 จาก 6 ประเทศในภูมิภาค เทียบกับอินโดนีเซียและเวียดนามซึ่งมีสัดส่วน 60%

• ทักษะการคิดวิเคราะห์ มีคนทำงานไทยเพียง 45% ที่เห็นว่าทักษะนี้สำคัญในการทำงานร่วมกับ AI โดยอยู่อันดับสุดท้ายของภูมิภาค ในขณะที่ฟิลิปปินส์มีสัดส่วนที่ 65% และอินโดนีเซียอยู่ที่ 62%

ช่องว่างในระดับองค์กร
ในมิติของโครงสร้างและการบริหารจัดการ ข้อมูลจากทั่วโลกชี้ว่าปัจจัยในระดับองค์กร ทั้งวัฒนธรรมองค์กร การสนับสนุนจากหัวหน้างาน และการพัฒนาบุคลากร ส่งผลต่อความสำเร็จในการใช้ AI มากกว่าปัจจัยระดับบุคคลถึง 2 เท่าตัว แต่สำหรับประเทศไทย รายงานพบว่ายังคงมีช่องว่างสำคัญระหว่างผู้บริหาร หัวหน้างาน และพนักงานหน้างาน โดย

• ผู้บริหารมีทิศทาง แต่ขาดแรงสนับสนุนในการทรานส์ฟอร์ม แม้คนทำงานไทย 51% จะรับรู้ว่าผู้บริหารมีทิศทาง AI ที่ชัดเจน โดยสูงกว่าค่าเฉลี่ยโลกที่ 26% และใกล้เคียงกับเวียดนามที่ 48% และอินโดนีเซียที่ 42% แต่มีผู้บริหารไทยเพียง 1 ใน 3 เท่านั้นที่พร้อมสนับสนุนความพยายามในการทดลองใช้ AI รูปแบบใหม่ๆ ของพนักงานแม้จะยังไม่เห็นผลลัพธ์สำเร็จทันที
• ภาวะย้อนแย้งระหว่างความกังวลและการปรับตัว แม้คนทำงานไทยถึง 85% จะกังวลว่าจะก้าวไม่ทันเทคโนโลยี ซึ่งสูงกว่าค่าเฉลี่ยโลกที่ 65% แต่พนักงานถึง 60% กลับเลือกมุ่งเน้นเพียงเป้าหมายงานเดิมในปัจจุบัน โดยนำ AI มาใช้สนับสนุนภารกิจเดิม เนื่องจากรู้สึกปลอดภัยกว่าการเสี่ยงปรับเปลี่ยนกระบวนการทำงานใหม่ที่ยังขาดแผนงานชัดเจน
• นวัตกรรมตกหล่น ไม่ถูกถอดเป็น Owned Intelligence ขององค์กร แม้หัวหน้างานไทย 8 ใน 10 คนจะเปิดกว้างและส่งเสริมให้ทีมทดลองออกแบบระบบงานใหม่ด้วย AI แต่กลับมีเพียง 2 ใน 10 ทีมเท่านั้น ที่นำผลสำเร็จจากการทดลองมาบันทึกและจัดทำเป็นขั้นตอนการทำงานมาตรฐาน ทำให้เวิร์กโฟลว์ของการทำงานที่ดียังคงติดอยู่กับตัวบุคคล โดยไม่ถูกต่อยอดเป็นขีดความสามารถขององค์กร

ความไม่สอดคล้องกันระหว่างความพร้อมของพนักงานกับระบบงานขององค์กร สะท้อนถึงภาวะย้อนแย้งที่เรียกว่า “Transformation Paradox” ที่เกิดขึ้นเมื่อความตื่นตัวในการใช้ AI ของคนทำงาน ต้องเผชิญกับข้อจำกัดของกระบวนการทำงานเดิม ทำให้ประโยชน์จาก AI ยังคงจำกัดอยู่แค่ระดับบุคคล และไม่ถูกต่อยอดเป็นขีดความสามารถขององค์กร การขับเคลื่อนองค์กรไทยสู่การเป็น Frontier Firm จึงจำเป็นต้องปิดช่องว่างนี้ ด้วยการปรับเปลี่ยนระบบงานใน 3 ระดับสำคัญทั้ง พนักงาน ผู้บริหาร และองค์กร

นายธนวัฒน์ สุธรรมพันธุ์ กรรมการผู้จัดการใหญ่ ไมโครซอฟท์ ประเทศไทย และตลาดใหม่ กล่าวว่า คนทำงานไทยมีความพร้อมและเปิดรับในการนำ AI มาทดลองใช้งาน ซึ่งความท้าทายสำคัญขององค์กรไทยในวันนี้ ไม่ใช่เพียงการสนับสนุนให้พนักงานใช้ AI เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการทำงานรายวันเท่านั้น แต่เป็นการนำ AI มาเป็นโอกาสในการทบทวนและออกแบบกระบวนการทำงานใหม่ทั้งระบบ ผู้บริหารจึงต้องมีบทบาทสำคัญในการพิจารณาว่ากระบวนการใดควรได้รับการปรับเปลี่ยน พร้อมนำเทคโนโลยี ผู้เชี่ยวชาญ และพนักงานเข้ามาทำงานร่วมกัน เพื่อสร้างรูปแบบการทำงานใหม่ที่ผสานศักยภาพของคนและ AI เข้าด้วยกัน เมื่อองค์กรสามารถเปลี่ยนองค์ความรู้และแนวทางการทำงานที่กระจัดกระจายให้กลายเป็น ‘Owned Intelligence’ หรือขีดความสามารถเฉพาะขององค์กรได้สำเร็จ สิ่งเหล่านี้จะกลายเป็นสินทรัพย์เชิงกลยุทธ์ที่องค์กรอื่นไม่สามารถลอกเลียนได้ และเป็นรากฐานสำคัญของการเติบโตอย่างยั่งยืนในอนาคต

เพื่อช่วยให้องค์กรสามารถก้าวข้าม Transformation Paradox และเปลี่ยนผ่านสู่การเป็น Frontier Firm รายงานฉบับนี้ได้เสนอแนวทางปฏิบัติใน 3 ระดับ ได้แก่
1. ระดับพนักงาน: เร่งเสริมสร้างทักษะสำคัญโดยเฉพาะการคิดวิเคราะห์เชิงวิพากษ์และการควบคุมคุณภาพงาน พร้อมสร้างความมั่นใจให้พนักงานกล้าทดลองสิ่งใหม่ๆ เพื่อเปลี่ยนวิธีทำงานในชีวิตประจำวัน เกิดเป็นแรงขับเคลื่อนนวัตกรรมจากล่างสู่บน
2. ระดับผู้บริหาร: ยกระดับการสร้างแรงจูงใจ โดยเปลี่ยนกระบวนการทรานส์ฟอร์มจากการทดลองทั่วไป ให้กลายเป็นส่วนหนึ่งของเนื้องานจริงที่พนักงานรับผิดชอบ พร้อมจัดสรรเวลาและทรัพยากรให้อย่างเพียงพอเพื่อให้พนักงานทำงานต่อยอดได้อย่างเต็มที่
3. ระดับองค์กร: เรียนรู้จากการใช้งาน AI ที่เกิดขึ้นภายในองค์กร โดยสังเกตพฤติกรรมการใช้งานและความเปลี่ยนแปลงทั้งจากบุคลากร เนื้องาน และระบบงาน แล้วนำมาปรับโครงสร้างและเวิร์กโฟลว์ให้สอดรับกับแนวทางการทำงานแบบใหม่ ให้เกิดเป็น Learning System โดยยังคงยึดมั่นในพื้นฐานด้านความปลอดภัย ความโปร่งใส และธรรมาภิบาล

องค์กรไทยชั้นนำร่วมแบ่งปันมุมมอง การใช้ AI เพื่อขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลง
 

ดร. ธีรวัฒน์ อัศวโภคี รองผู้จัดการใหญ่ ธนาคารกสิกรไทย จำกัด (มหาชน) กล่าวว่า กลยุทธ์ AI ของ KBank เดินหน้าบน 2 แนวทางที่เสริมพลังซึ่งกันและกัน คือการกระจายพลัง AI สู่พนักงานทุกคน ผ่านเครื่องมือ AI self-service เพื่อให้ทำงานได้ชาญฉลาดยิ่งขึ้น และการขยายขีดความสามารถของ AI ระดับองค์กร ครอบคลุมการจัดการองค์ความรู้ภายใน การให้คำแนะนำอัจฉริยะ และ operational intelligence เพื่อยกระดับ ประสบการณ์ของทั้งพนักงานและลูกค้าในวงกว้าง

ด้าน นายอครินทร์ ภูรีสิทธิ์ Chief People Officer บริษัท เซ็นทรัลพัฒนา จำกัด (มหาชน) กล่าวว่า อนาคตของการทำงานคือคนและ AI ที่เติบโตไปด้วยกัน ที่เซ็นทรัลพัฒนา คนของเรากำลังเปลี่ยนจาก ‘คนทำ’ เป็น ‘คนคิดและคนตัดสินใจ’ โดยมี AI ช่วยเสริมศักยภาพ แต่เรื่องของคน ต้องตัดสินด้วยคนเสมอ เพราะการเปลี่ยนผ่านครั้งนี้เริ่มต้นที่คน และปลายทางก็อยู่ที่คน – เราจะก้าวสู่อนาคตนี้ไปด้วยกัน

การเปลี่ยนผ่านองค์กรไทยสู่การเป็น Frontier Firm ในยุค AI จำเป็นต้องอาศัยการขับเคลื่อนในทุกระดับ เพื่อก้าวข้ามภาวะ Transformation Paradox โดยผสานศักยภาพของคนทำงาน (Human Agency) เข้ากับระบบงานที่น่าเชื่อถือและปลอดภัย เพื่อเปลี่ยนแนวปฏิบัติที่ดีจากการใช้งานจริงให้กลายเป็น “Owned Intelligence” ขององค์กรอย่างแท้จริง ซึ่งไมโครซอฟท์มุ่งมั่นที่จะเป็นพันธมิตรทางเทคโนโลยีที่เคียงข้างองค์กรไทยในการขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ และร่วมผลักดันเศรษฐกิจดิจิทัลของประเทศให้เติบโตอย่างมั่นคงในระยะยาว.