ครม. ไฟเขียวแก้กฎหมายยกระดับคุณภาพชีวิตคนพิการ เพิ่มสิทธิ-สวัสดิการ ปรับกลไกขจัดการเลือกปฏิบัติโดยไม่เป็นธรรม ...

วันนี้ (22 กันยายน 2569) ร้อยเอกหญิง ภัทร์ดารัสมิ์ ทองสลวยกร รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี แถลงว่า ที่ประชุมครม. มีมติอนุมัติหลักการร่างพระราชบัญญัติส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ตามที่กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) เสนอ เพื่อปรับปรุงกฎหมายเดิมให้มีประสิทธิภาพ ตอบสนองความต้องการของคนพิการ และยกระดับการคุ้มครองทางสังคมให้ครอบคลุมและเป็นธรรมยิ่งขึ้น

สำหรับสาระสำคัญของร่างกฎหมายดังกล่าว คือ ปรับปรุงบทนิยาม "คนพิการ" ให้ครอบคลุมบุคคลกลุ่มออทิสติก และเพิ่มคำนิยาม "การเลือกปฏิบัติเพราะเหตุแห่งความพิการ" เพื่อกำหนดขอบเขตการกระทำที่เป็นการละเมิดสิทธิให้ชัดเจน ไม่ว่าจะเป็นการกระทำทางตรงหรือทางอ้อม

นอกจากนี้ ยังกำหนดให้มีคณะกรรมการ 5 คณะ โดยไฮไลต์สำคัญคือการตั้ง "คณะกรรมการขจัดการเลือกปฏิบัติโดยไม่เป็นธรรมต่อคนพิการ" หรือ คณะกรรมการ วลก. ที่มีอำนาจวินิจฉัยคำร้อง ออกคำสั่งคุ้มครองชั่วคราว และกำหนดแนวทางเยียวยาผู้เสียหาย รวมถึงมีการตั้ง "คณะกรรมการส่งเสริมและกำกับการเข้าถึงสภาพแวดล้อมได้โดยสะดวก" เพื่อดูแลมาตรฐานสิ่งอำนวยความสะดวก อาคาร สถานที่ ขนส่งสาธารณะ และระบบการสื่อสารอย่างครบวงจร

รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี แถลงเพิ่มเติมว่า ร่างกฎหมายนี้ ได้เพิ่มสิทธิสวัสดิการและค่าชดเชยเยียวยา หากถูกเลือกปฏิบัติโดยไม่เป็นธรรมและมีคำวินิจฉัยจากคณะกรรมการ วลก. ผู้เสียหายหรือผู้ดูแลมีสิทธิขอรับค่าชดเชยและเยียวยาจากกองทุนฯ ภายใน 1 ปี และยังเปิดทางให้เอกชนร่วมจัดตั้งศูนย์บริการคนพิการได้ จากเดิมที่จำกัดเฉพาะหน่วยงานรัฐและท้องถิ่นเท่านั้น รวมทั้ง ยังกำหนดให้หน่วยงานรัฐจัดตั้งอัตรากำลังใหม่เพื่อรับคนพิการเข้าทำงาน และเปิดช่องให้สภา/องค์กรคนพิการมีอำนาจดำเนินคดีทางกฎหมายหากหน่วยงานรัฐไม่ปฏิบัติตาม

ทั้งนี้ ร่างกฎหมายฉบับนี้ผ่านการรับฟังความคิดเห็นจากทุกภาคส่วนแล้ว โดยมีผู้เห็นด้วยสูงถึงร้อยละ 97.38 ซึ่งหลังจาก ครม. อนุมัติหลักการแล้ว จะส่งเรื่องให้สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณา เพื่อให้เนื้อหากฎหมายมีความรัดกุม ทันสมัย และเกิดประโยชน์สูงสุดแก่คนพิการ ก่อนเสนอสภาผู้แทนราษฎรต่อไป