“เสียงผีหลอนชายแดน” ไม่ครบองค์ประกอบ กม.ทรมาน แต่...การเป็นคนไทย จี้ถาม รัฐบาล อันนี้ น่าสงสัยว่า "เป็นคนไทย ใจเขมร" หรือไม่?

กลายเป็นข้อถกเถียงอย่างกว้างขวาง สำหรับ กรณี “กัน จอมพลัง” ดำเนินการสงคราม “เสียงหลอน” ชายแดน พร้อมทั้งยังเปิดสารคดี การช่วยเหลือของคนไทยต่อชนชาติเขมร ในช่วงหลายสิบปีก่อน ครั้งที่ยังมีสงครามเขมรแดง

ต่อมา ก็มีนักสิทธิมนุษยชน ออกมา กึ่งตำหนิ การกระทำดังกล่าวว่าอาจจะเข้าข่าย “ละเมิดสิทธิมนุษยชน เป็นจุดอ่อน เป็นช่องโหว่ ให้กัมพูชา เล่นงานได้ เป็นการกระทำที่ไม่สมควร อาทิ อังคณา นีละไพจิตร สมาชิกวุฒิสภา และอดีตกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) ได้ออกมาท้วงติงถึงการใช้เครื่องเสียงดังกล่าว โดยแสดงความเป็นห่วงว่าจะทำให้ไทยเสียเปรียบในเวทีโลก และมองว่าควรยุติการกระทำดังกล่าว

“รัฐบาลควรตระหนักว่า การกระทำใด ๆ ที่ทำให้เกิดความหวาดกลัวหรือส่งผลกระทบต่อจิตใจของพลเรือน แม้จะเป็นคู่ขัดแย้งในสงคราม โดยเฉพาะกลุ่มเปราะบาง อาจเข้าข่าย การทรมานทางจิตวิทยา (Psychological Torture) ตามอนุสัญญา CAT ที่ประเทศไทยเป็นภาคี อยากฟังว่ารัฐบาลจะชี้แจงเรื่องนี้ อย่างไรในเวทีระดับโลก”

แต่ประเด็นที่เกิดดราม่า คือ เมื่อนักข่าว ถามว่า ประชาชน ตั้งคำถามว่า ตอนกัมพูชา ยิง B21 เข้ามาในไทย ทำให้คนไทย ได้รับบาดเจ็บ ล้มตาย ทำไมนักสิทธิฯ ไม่ออกมา

อังคณา ตอบว่า เรื่องนี้ไม่จริง เพราะคนที่ทำงานด้านสิทธิมนุษยชน เราก็กังวลมากนะคะ แล้วพูดตรงๆ คือ ประเทศไทย ก็ใช้ F-16 ยิงประเทศกัมพูชา ประเทศไทย ก็ได้รับความสูญเสียไม่น้อย

และจากประเด็นนี้เอง เรื่องดราม่า จึงบานปลาย มีการตั้งคำถาม ถึง “ความเข้าใจ” สิ่งที่เกิดขึ้นหรือไม่ เนื่องจาก “กองทัพไทย” ใช้ F-16 มุ่งเป้าทางทหาร แต่ทางกัมพูชา กลับยิงใส่พลเรือน…

ขณะเดียวกัน นายวัส ติงสมิตร อดีต ประธาน กสม. ก็ออกมาโพสต์เฟซบุ๊กส่วนตัวว่า การกระทำของ “กัน จอมพลัง” ยังถือว่า “ไม่ครบองค์ประกอบ” การกระทำทรมานตามกฎหมายไทยและกฎหมายระหว่างประเทศที่ประเทศไทยเป็นภาคีสมาชิก โดยระบุเนื้อหาว่า…

เสียงแห่หลอนชายแดน : เข้าข่าย “การทรมานทางจิตใจ” หรือไม่?

ช่วงกลางคืนวันที่ 10 - 13 ตุลาคม 2568 ที่ผ่านมา มีรายงานข่าวว่า ทีมงานของ “กัน จอมพลัง” ได้นำรถแห่ติดตั้งเครื่องขยายเสียงขนาดใหญ่ไปเปิดเสียง “หอนคล้ายผี” และ “เสียงเครื่องบิน” บริเวณชายแดนจังหวัดสระแก้ว จนทำให้ชาวกัมพูชาในหมู่บ้านฝั่งตรงข้ามแตกตื่นตกใจ

เหตุการณ์นี้ถูกตั้งคำถามทางกฎหมายว่า —

“เข้าข่ายการทรมานทางจิตใจ (mental torture)” ตามพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย พ.ศ. 2565 ซึ่งสอดคล้องกับอนุสัญญาต่อต้านการทรมานฯ (CAT) ที่ประเทศไทยเป็นภาคีสมาชิกหรือไม่?

ผู้เขียนมีความเห็นดังนี้

1)ตามกฎหมายไทย

การกระทำทรมานจะมีความผิดอาญา หากกระทำด้วยประการใดให้ผู้อื่นเกิดความเจ็บปวดหรือความทุกข์ทรมานอย่างร้ายแรงแก่ร่างกายหรือจิตใจ เพื่อวัตถุประสงค์อย่างหนึ่งอย่างใดดังต่อไปนี้

(1) ให้ได้มาซึ่งข้อมูลหรือคำรับสารภาพจากผู้ถูกกระทำหรือบุคคลที่สาม (2) ลงโทษผู้ถูกกระทำเพราะเหตุอันเกิดจากการกระทำหรือสงสัยว่ากระทำของผู้นั้นหรือบุคคลที่สาม
(3) ข่มขู่หรือขู่เข็ญผู้ถูกกระทำหรือบุคคลที่สาม หรือ (4) เลือกปฏิบัติไม่ว่ารูปแบบใด
และผู้กระทำต้องเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ (มาตรา 5) โดยมีโทษเริ่มต้นตั้งแต่จำคุก 5 ปีถึง 15 ปี และปรับตั้งแต่ 100,000 บาทถึง 300,000 บาท

2) ตามกฎหมายระหว่างประเทศที่ประเทศไทยเป็นภาคี

“การทรมาน” หมายถึง การกระทำใด ๆ โดยเจตนาที่ทำให้เกิดความเจ็บปวดหรือความทุกข์ทรมานอย่างสาหัส (severe pain or suffering) ไม่ว่าทางร่างกายหรือทางจิตใจ ต่อบุคคลใดบุคคลหนึ่ง เพื่อความมุ่งประสงค์ที่จะให้ได้มาซึ่งข้อสนเทศหรือคำรับสารภาพ

— และที่สำคัญ ต้องเป็นการกระทำ “โดยความยินยอมหรือรู้เห็นเป็นใจของเจ้าหน้าที่ของรัฐ” (ข้อ 1 วรรค 1 ของอนุสัญญาฯ)

3) เมื่อปรับข้อเท็จจริงแล้ว

กรณีนี้ แม้จะมีการกระทำโดยเจตนาเพื่อ “ทำให้ผู้อื่นตกใจหรือหวาดกลัว” แต่ผู้กระทำไม่ใช่เจ้าหน้าที่ของรัฐ

และผลที่เกิดขึ้นเป็นเพียง “ความตกใจ” ชั่วคราว ยังไม่ถึงขั้น “ทุกข์ทรมานทางจิตใจอย่างร้ายแรง”

ทั้งไม่มีการกระทำใดๆ โดยมีวัตถุประสงค์ตาม (1) ถึง (4) ของมาตรา 5 ตามกฎหมายไทย หรือข้อ 1 วรรค 1 ของกฎหมายระหว่างประเทศที่ประเทศไทยเป็นภาคีสมาชิก

ดังนั้น กรณีจึงยังไม่ครบองค์ประกอบของการกระทำทรมานตามกฎหมายไทยและกฎหมายระหว่างประเทศที่ประเทศไทยเป็นภาคีสมาชิก

4) การที่คนสัญชาติไทยนำข้อความอันเป็นเท็จของทางการกัมพูชาที่กล่าวหาว่า หน่วยทหารแห่งราชอาณาจักรไทยได้กระจายเสียงดังกล่าวมาเผยแพร่ต่อ และอยากฟังว่ารัฐบาลไทยจะชี้แจงเรื่องนี้อย่างไรในเวทีระดับโลกนั้น มีเหตุอันควรสงสัยหรือไม่ว่า “ตัวเป็นไทย แต่ใจเป็นเขมร”