รมว.ธรรมนัส เร่งรัดอุโมงค์ผันน้ำเชียงใหม่ "แม่แตง-แม่งัด-แม่กวง" มุ่งดันศักยภาพเพิ่มน้ำต้นทุนให้กัเก็บได้รวมกัน 160 ล้านลบ.ม. เพื่อสนับสนุนการเกษตร อุปโภคบริโภค การท่องเที่ยว และอุตสาหกรรม

ร้อยเอก ธรรมนัส พรหมเผ่า รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กล่าวภายหลังลงพื้นที่ติดตามโครงการเพิ่มปริมาณน้ำในอ่างเก็บน้ำเขื่อนแม่กวงอุดมธารา ตำบลอินทขิล อำเภอแม่แตง จังหวัดเชียงใหม่ โดยมี นายนเรศ ธำรงค์ทิพยคุณ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และคณะผู้บริหารกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เข้าร่วม ว่า โครงการนี้มีความสำคัญต่อการแก้ไขปัญหาการขาดแคลนน้ำและบรรเทาอุทกภัยในจังหวัดเชียงใหม่และจังหวัดลำพูน โดยคณะรัฐมนตรี (ครม.) มีมติเมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน 2568 ขยายระยะเวลาดำเนินงานจาก 16 ปี เป็น 20 ปี (2555–2574) ภายใต้วงเงินเดิม 15,000 ล้านบาท เพื่อให้การก่อสร้างอุโมงค์ส่งน้ำและระบบประกอบต่าง ๆ แล้วเสร็จตามมาตรฐาน เพิ่มศักยภาพการกักเก็บน้ำและสนับสนุนการเกษตร อุปโภคบริโภค การท่องเที่ยว และอุตสาหกรรม

"ภายในสัปดาห์นี้ จะสรุปแผนการเร่งรัดก่อสร้างอุโมงค์ผันน้ำทั้งหมดอีกครั้ง เพื่อให้สามารถแล้วเสร็จตามกรอบสัญญาใหม่ และต้องเร่งดำเนินการส่วนที่เหลือให้ครบถ้วน เมื่ออุโมงค์แล้วเสร็จการบริหารจัดการน้ำจะถูกบริหารร่วมกันได้อย่างสมดุล ช่วยให้เชียงใหม่พ้นปัญหาน้ำท่วมซ้ำซากได้ ซึ่งผมได้กำชับว่าโครงการนี้ต้องเดินหน้าอย่างไม่มีสะดุด และได้มอบหมายให้ท่านนเรศ รัฐมนตรีช่วยฯ ลงมากำกับติดตามอย่างใกล้ชิด เพื่อให้ประชาชนได้รับประโยชน์เร็วที่สุด" รมว.เกษตรฯ กล่าว

สำหรับโครงการประกอบด้วยการก่อสร้างอุโมงค์ผันน้ำรวม 49 กิโลเมตร แบ่งเป็นช่วงที่ 1 แม่แตง–แม่งัด ยาว 26 กิโลเมตร ผันน้ำได้ 113 ล้านลูกบาศก์เมตรต่อปี ไปเก็บในเขื่อนแม่งัดฯ ก่อนรวมกับน้ำส่วนเกินอีก 47 ล้านลูกบาศก์เมตร รวมเป็น 160 ล้านลูกบาศก์เมตรต่อปี ส่งต่อผ่านอุโมงค์ และช่วงที่ 2 แม่งัด–แม่กวง ยาว 23 กิโลเมตร เพื่อเพิ่มน้ำต้นทุนให้เขื่อนแม่กวงอุดมธารา ทำให้มีน้ำเพียงพอสำหรับจัดสรรตลอดทั้งปี ปัจจุบันโครงการคืบหน้าแล้วกว่าร้อยละ 81.75 เมื่อแล้วเสร็จจะเพิ่มน้ำต้นทุนให้เขื่อนแม่กวงเฉลี่ยปีละ 160 ล้านลูกบาศก์เมตร ช่วยเพิ่มเสถียรภาพการส่งน้ำในฤดูฝนครอบคลุมพื้นที่ชลประทานราว 175,000 ไร่ และเพิ่มพื้นที่เพาะปลูกฤดูแล้งจากเดิม 17,060 ไร่ เป็น 76,129 ไร่

รมว.เกษตรฯ กล่าวอีกว่า นอกจากนี้ยังได้ติดตามแก้ไขปัญหาภาคการเกษตรในพื้นที่ โดยในประเด็นการพัฒนาคุณภาพลำไยนั้น ขณะนี้กระทรวงเกษตรฯ ได้เดินหน้า “โครงการพัฒนาสวนลำไยคุณภาพ ตัดแต่งทรงพุ่ม/ช่อผล ฟื้นฟูสวนลำไย” เกษตรกรจะได้รับการสนับสนุนไร่ละ 1,000 บาท ไม่เกิน 10 ไร่ต่อราย เป็นมาตรการสำคัญในการยกระดับผลผลิตลำไยให้ได้มาตรฐานพรีเมียม เพิ่มคุณภาพผลผลิตให้มีขนาดใหญ่และได้เกรดส่งออก ซึ่งตลาดจีนมีความต้องการสูง พร้อมกันนี้ กระทรวงกำลังประสานหน่วยงาน GACC ของจีน เพื่อแก้ไขปัญหามาตรการด้านการอบและการเคลือบผิวลำไย เพื่อให้ผลผลิตไทยผ่านมาตรฐานและสร้างรายได้ที่ดีขึ้นแก่เกษตรกร

ร้อยเอก ธรรมนัส กล่าวถึงการแก้ไขปัญหาราคาข้าวตกต่ำว่า เรื่องนี้ได้สั่งการกรมการข้าวให้เร่งศึกษาและพัฒนาสายพันธุ์ที่เหมาะสม รวมถึงมอบหมายกรมส่งเสริมสหกรณ์เตรียมระบบรับซื้อผลผลิต เพื่อลดความเสี่ยงของชาวนาไม่ให้ขายขาดทุน พร้อมย้ำให้หน่วยงานในสังกัดกระทรวงเกษตรฯ ทุกระดับลงพื้นที่ทำงานร่วมกับผู้นำท้องถิ่นอย่างใกล้ชิด.