เราขอพาท่านผู้อ่านย้อนอดีตไปเมื่อกว่า 50 ปีที่แล้ว เพื่อไปดูการเดินทางระยะ 7 ไมล์ของ XB-70 วัลคีรี (Valkyrie) อดีตต้นแบบเครื่องบินทิ้งระเบิดความเร็วเหนือเสียง ในภารกิจสุดท้ายเคลื่อนจากลานจอดตากแดดตากฝน สู่ร่มชายคาในอาคารพิพิธภัณฑ์ ทอ.สหรัฐฯ

นกยักษ์สีขาวที่เกิดผิดยุคผิดเวลา

ในประวัติศาสตร์การบิน ไม่มีเครื่องบินลำใดจะดู "ล้ำยุค" และ "สง่างาม" เท่ากับนอร์ทอเมริกัน XB-70 Valkyrie อีกแล้ว ด้วยสีขาวสะอาดตาตลอดทั้งลำ ลำตัวที่ยาวระหงราวกับคอหงส์ และปีกทรงสามเหลี่ยมขนาดมหึมาที่ออกแบบมาเพื่อฝ่ากำแพงเสียงที่ความเร็ว 3 เท่าของเสียง (Mach 3) มันถูกสร้างขึ้นในช่วงปลายทศวรรษ 1950 โดยมีเป้าหมายเพื่อเป็นเครื่องบินทิ้งระเบิดนิวเคลียร์ทางยุทธศาสตร์ที่บินได้สูง และทำความเร็วเเหนือเสียงได้เร็วที่สุดในโลก ที่ 3.1 มัค เพื่อให้รอดพ้นจากเครื่องบินสกัดกั้นของโซเวียต

อย่างไรก็ตาม เมื่อเทคโนโลยีขีปนาวุธพื้นสู่อากาศ (SAM) พัฒนาขึ้น การบินสูงจึงไม่ใช่ทางรอดอีกต่อไป ประกอบกับการมาถึงของขีปนาวุธข้ามทวีป (ICBM) ที่ถูกและรวดเร็วกว่า ทำให้โครงการ B-70 ถูกลดสถานะเหลือเพียงเครื่องบินวิจัยระดับไฮโดรไดนามิกเพียง 2 ลำ (AV-1 และ AV-2) ก่อนจะปิดตัวลงอย่างเป็นทางการ

การเดินทางครั้งสุดท้ายของ XB-70 Valkyrie

ภารกิจสุดท้ายของ XB-70A Valkyrie เมื่อวันที่ 4 กุมภาพันธ์ 1969 ไม่ได้เป็นเพียงการบินส่งมอบเครื่องบินเข้าพิพิธภัณฑ์แบบเรียบง่าย แต่มันคือการเดินทางที่เต็มไปด้วยความระทึกใจ และเกือบจะกลายเป็นโศกนาฏกรรมในวินาทีสุดท้าย นักบิน ในวันนั้น คือ Lt. Col. Fitzhugh "Fitz" Fulton และนักบินผู้ช่วย Lt. Col. Ted Sturmthal นำเครื่อง XB-70A (หมายเลข AV-1) บินจากฐานทัพอากาศเอ็ดเวิร์ดส รัฐแคลิฟอร์เนีย มุ่งหน้าสู่ฐานทัพอากาศไรต์-แพตเทอร์สัน รัฐโอไฮโอ ในระหว่างทางพวกเขาไม่ได้บินแค่ไปลงจอด แต่ยังทำการทดสอบการแพร่กระจายของ โซนิกบูม (Sonic Boom) เพื่อเก็บข้อมูลวิจัยครั้งสุดท้ายให้ NASA ด้วย โดยปัญหาไม่ได้เกิดขึ้นบนฟ้า แต่เกิดขึ้นตอนที่ล้อแตะพื้นรันเวย์ที่ฐานทัพอากาศไรต์-แพตเทอร์สัน

เมื่อเครื่องลงแตะพื้นและนักบินเริ่มใช้เบรก ระบบ Anti-skid (ระบบป้องกันล้อล็อก) เกิดการล้มเหลวอย่างกะทันหัน การที่ล้อล็อกในขณะที่เครื่องบินยักษ์หนักกว่า 500,000 ปอนด์กำลังวิ่งด้วยความเร็วสูง ทำให้เกิดความร้อนมหาศาล ยางล้อหลังของเครื่อง XB-70 ที่มีมากถึง 28 เส้น เริ่มระเบิดทีละเส้นจากรายงานการสอบสวน ระบุว่า ยางระเบิดไปหลายเส้นจนเกิดเพลิงไหม้ที่ฐานล้อหลัง (Main Gear) ควันสีดำและเปลวไฟพวยพุ่งออกมาอย่างน่ากลัวในขณะที่เครื่องกำลังวิ่งไปตามรันเวย์

อย่างไรก็ตาม เนื่องจากทางวิ่ง หรือ รันเวย์ที่ฐานทัพอากาศ ไรต์-แพตเทอร์สันไม่ได้ยาวเหยียดเท่ากับลานทะเลเกลือที่ฐานทัพอากาศเอ็ดเวิร์ดส ที่ออกแบบมาเเพื่อการทดสอบอากาศยาน การที่ยางระเบิดและเบรกมีปัญหาทำให้ XB-70 เเกือบจะวิ่งเลยรันเวย์ (Overrun) นักบินต้องใช้ความสามารถอย่างมากในการควบคุมประคองเครื่องบินยักษ์ที่ "พิการล้อ" ให้หยุดลงได้ก่อนจะสุดทาง

ในที่สุด Fitz Fulton ก็สามารถหยุดเครื่องบินได้สำเร็จท่ามกลางรถดับเพลิงที่รุดเข้ามาระงับเหตุทันที แม้จะไม่มีใครได้รับบาดเจ็บ แต่ตัวเครื่อง XB-70 ก็อยู่ในสภาพที่ "เคลื่อนที่เองไม่ได้" เจ้าหน้าที่ภาคพื้นดินต้องใช้เวลาหลายชั่วโมง ในการเปลี่ยนยางที่ระเบิด และซ่อมแซมระบบฐานล้อเบื้องต้น เพียงเพื่อจะ "ลาก" มันเข้าสู่พื้นที่จอดที่เป็นลานกลางแจ้งบริเวณใกล้ๆ สนามบิน ภาพถ่ายในวันนั้นแสดงให้เห็นเศษยางที่กระจัดกระจายอยู่เต็มรันเวย์ และรอยไหม้ที่บริเวณฐานล้อขาวโพลนของมัน

แต่หลังจากการทดสอบสิ้นสุดลง วีรบุรุษแห่งความเร็วลำนี้กลับต้องเผชิญกับศัตรูที่น่ากลัวกว่าข้าศึกใด ๆ นั่นคือ "กาลเวลาและสภาพอากาศ"

ศัตรูที่มองไม่เห็นภายใต้ท้องฟ้าโอไฮโอ

หลังจากการลงจอดครั้งสุดท้ายในปี 1969 เครื่องบิน XB-70 ถูกจัดแสดงไว้กลางแจ้งที่ลานจอดของพิพิธภัณฑ์กองทัพอากาศ ฐานทัพอากาศไรต์-แพตเทอร์สัน เป็นเวลานานเกือบ 20 ปีที่มันต้องยืนหยัดท้าลมหนาวของรัฐโอไฮโอ แสงแดดที่แผดเผา และหิมะที่กัดกร่อน

โครงสร้างของ XB-70 ทำจากสแตนเลสสตีลน้ำหนักเบาและไทเทเนียม ซึ่งเชื่อมต่อกันด้วยเทคโนโลยีขั้นสูง แต่อากาศที่เปลี่ยนแปลงบ่อยเริ่มส่งผลกระทบ สีขาว "Anti-flash white" ที่เคยสะท้อนความร้อนเริ่มหลุดล่อน เผยให้เห็นเนื้อโลหะที่เสี่ยงต่อการกัดกร่อน หากปล่อยไว้เช่นนี้ "นกยักษ์สีขาว" ลำสุดท้ายของโลกอาจกลายเป็นเพียงซากโลหะที่ผุพังไปตามกาลเวลา ภารกิจ "พาวัลคีรีเข้าบ้าน" จึงเริ่มต้นขึ้น

มหากาพย์การเดินทาง 7 ไมล์ที่โลกต้องจารึก

ภาพที่น่าเหลือเชื่อที่สุดเกิดขึ้นในปี 1971 เมื่อพิพิธภัณฑ์แห่งใหม่สร้างเสร็จ การย้ายเครื่องบินที่มีความยาวกว่า 56 เมตร และปีกกว้างถึง 32 เมตร ไม่ใช่เรื่องง่าย มันไม่ใช่การบินไป แต่เป็นการ "ลาก" ไปบนถนนสาธารณะ

เราลองจินตนาการถึงเช้าวันหนึ่งที่ชาวเมืองเดย์ตันต้องหยุดรถเพื่อให้เครื่องบินที่บินได้เร็วกว่ากระสุนปืนเคลื่อนที่ผ่านหน้าไปด้วยความเร็วเท่าคนเดิน เจ้าหน้าที่ต้องรื้อถอนเสาไฟ ป้ายจราจร และสายไฟฟ้าตามถนนหลวงสาย 444 ตลอดทั้งเส้นเป้นระยะทางกว่า 7 ไมล์ เพราะปีกทรงเดลต้าและส่วนหางที่สูงตระหง่านของมันขวางกั้นทุกอย่าง

จากนั้นรถลากจูงขนาดมหึมาค่อยๆ เคลื่อนตัวอย่างเชื่องช้า พาลำตัวสีขาวที่ยาวเหยียดเลี้ยวไปตามทางโค้งของถนนแคบ ๆ ปีกของมันแผ่กว้างจนล้ำเข้าไปในสวนหน้าบ้านของประชาชน สัดส่วนที่ดูผิดที่ผิดทางสร้างภาพลักษณ์ที่ดูราวกับหลุดออกมาจากภาพยนตร์ไซไฟ

วินาที "วัลคีรี" เข้าสู่ "วิหาร" แห่งความทรงจำ

เมื่อถึงที่ตั้งของพิพิธภัณฑ์ปัจจุบัน ความท้าทายสุดท้ายคือการนำมันเข้าสู่โรงเก็บเครื่องบิน (Hangar)

ขั้นตอนการย้ายเข้าที่จัดแสดง ทั้งหมดทั้งปวงเป็นการใช้คณิตศาสตร์ และการคำนวณวัดพื้นที่อย่างละเอียด แม้กระทั่งช่องประตูโรงเก็บเครื่องบินถูกออกแบบมาให้พอดีกับ XB-70 ที่เหลือช่องว่างให้ผ่านได้เพียงไม่กี่นิ้ว เจ้าหน้าที่ต้องใช้เลเซอร์และแรงงานคนคอยประคองทุกมุมปีก

ในวันที่มันถูกลากเข้าสู่อาคารจัดแสดง เสียงล้อที่บดไปกับพื้นปูนดังก้องไปทั่วโรงเก็บที่ว่างเปล่า ทันทีที่ส่วนจมูกยาวเรียวพ้นประตูเข้าไป แสงแดดภายนอกก็ค่อย ๆ ลับหายไปจากลำตัวของมันเป็นครั้งแรกในรอบหลายปี หลังจากนั้น เมื่อประตูโรงเก็บยักษ์เลื่อนปิดลง ความชื้นและความร้อนถูกตัดขาดด้วยระบบควบคุมสภาพอากาศ วัลคีรีได้รับการปกป้องอย่างสมบูรณ์แบบ

สู่การพักผ่อนอันนิรันดร์

ปัจจุบัน XB-70 วัลคีรี จอดสงบนิ่งอยู่ภายใน Fourth Building ของพิพิธภัณฑ์แห่งชาติกองทัพอากาศสหรัฐฯ ภายใต้แสงไฟที่จัดวางอย่างงดงาม มันไม่ได้ทำหน้าที่เป็นเครื่องบินวิจัยอีกต่อไป แต่ทำหน้าที่เป็น "ประจักษ์พยาน" ถึงยุคสมัยที่มนุษย์กล้าที่จะฝันถึงขีดสุดของเทคโนโลยี

การย้ายจากลานกลางแจ้งเข้าสู่ในอาคาร ไม่ได้เป็นเพียงการย้ายที่จอด แต่มันคือการ "ต่อลมหายใจ" ให้กับตำนานที่ยังมีชีวิตลำนี้ เพื่อให้คนรุ่นหลังยังคงได้แหงนหน้ามองดู "นกยักษ์สีขาว" ลำนี้ด้วยความทึ่ง... ตลอดไป

10 เกร็ดข้อมูลน่ารู้ของ XB-70

การขี่คลื่นกระแทก (Compression Lift): XB-70 เป็นเครื่องบินลำแรกที่ใช้เทคนิค "Compression Lift" โดยการพับปลายปีกลงขณะบินด้วยความเร็วสูง เพื่อ "ดัก" คลื่นกระแทก (Shockwave) ไว้ใต้ปีก ช่วยเพิ่มแรงยกได้ถึง 30% โดยไม่ต้องใช้กำลังเครื่องยนต์เพิ่ม

วัสดุสแตนเลสสตีล: ในความเร็วเหนือเสียง 3 เท่า ผิวเครื่องจะร้อนถึง 330 องศาเซลเซียส อลูมิเนียมจะละลาย วิศวกรจึงต้องสร้างเครื่องบินทั้งลำด้วย สแตนเลสสตีลแบบรังผึ้ง (Honeycomb) เชื่อมต่อกันด้วยเทคโนโลยีบราซิ่ง (Brazing) ที่ซับซ้อน

สีขาวเพื่อสะท้อนความร้อน: สีขาวนวลที่ทาทั่วทั้งลำไม่ใช่เพื่อความสวยงาม แต่เป็นสีพิเศษที่ช่วยสะท้อนความร้อนจากแสงอาทิตย์และช่วยกระจายความร้อนที่เกิดจากการเสียดสีของอากาศ

จมูกที่ปรับเปลี่ยนได้: เพื่อทัศนวิสัยที่ดีตอนลงจอด ส่วน "สัน" ด้านหน้ากระจกห้องนักบินสามารถปรับลดระดับลงได้ แต่เมื่อบินเร็วจะถูกยกขึ้นเพื่อลดแรงต้านอากาศ (คล้ายกับเครื่องบิน Concorde)

แคปซูลชูชีพส่วนตัว: เนื่องจากบินสูงและเร็วเกินกว่าจะใช้เก้าอี้ดีดตัวปกติ นักบินแต่ละคนจึงมี "แคปซูลชูชีพ" ของตัวเอง เมื่อดีดตัว แคปซูลจะปิดล้อมนักบินและปรับความดันอากาศข้างในก่อนจะพุ่งออกจากเครื่อง

เครื่องยนต์พละกำลังมหาศาล: มันใช้เครื่องยนต์ต้นแบบ รุ่น General Electric YJ93 ถึง 6 เครื่อง วางเรียงแถวกันใต้ท้องเครื่อง ให้แรงขับรวมกันมากกว่าเครื่องบินทิ้งระเบิดทั่วไปในยุคนั้นหลายเท่า

โศกนาฏกรรม AV-2: เครื่องลำที่สอง (AV-2) ซึ่งทันสมัยที่สุดและเป็นลำที่ทำความเร็วได้เเกิน 3 มัค ประสบอุบัติเหตุชนกลางอากาศกับเครื่อง F-104 Starfighter ระหว่างการถ่ายทำโฆษณาให้กับ General Electric ในปี 1966 ทำให้นักบินเสียชีวิต 2 นาย และเสียเครื่องบิน XB-70 หมายเลข 2 และ เอฟ-104 ไป 1 ลำ  

ยางที่ระเบิดเกือบทุกครั้ง: ด้วยน้ำหนักมหาศาลและความเร็วในการลงจอดที่สูงมาก ยางของ XB-70 มักจะระเบิดหรือไหม้เกือบทุกครั้งที่ลงจอด จนทีมงานต้องเตรียมรถดับเพลิงและยางอะไหล่ไว้รอที่รันเวย์เสมอ

ความยาวเกือบเท่าตึก 20 ชั้น: ด้วยความยาวกว่า 56 เมตร หากคุณจับมันตั้งตรง มันจะสูงเกือบเท่าอาคารสำนักงานขนาดใหญ่

ต้นแบบของเครื่องบิน SST: ข้อมูลการบินวิจัยของ XB-70 เป็นรากฐานสำคัญที่ทำให้โลกสามารถสร้างเครื่องบินโดยสารเหนือเสียงอย่าง Concorde และ Tupolev Tu-144 ได้สำเร็จ.

เครดิตภาพถ่าย : National Museum of the U.S. Air Force