SMC ACADEMY โชว์ผลงาน 3 ปี สร้างคนทักษะสูง 4,000 รายไปสู่ 300 โรงงานชั้นนำ เปิดตัวโมเดล HCF (Human Capability Framework) ให้ก้าวข้าม "การอบรม" สู่ "การวางแผนกลยุทธ์บุคลากร" หนุนอัพสกิลคนให้เหนือ AI เพื่อทำงานร่วมกันในยุค Industry 5.0

เมื่อวันที่ 29 เมษายน 2569 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ศูนย์นวัตกรรมการผลิตยั่งยืน (SMC) ภายใต้เนคเทค สวทช. จัดงาน “SMC ACADEMY DAY: Human Capability for Industry 5.0” ที่โรงแรม Novotel Bangkok Future Park Rangsit โดยในงานนี้มีการปักหมุดหมายสำคัญในการสร้างระบบนิเวศการพัฒนาบุคลากรทักษะสูง (Human Infrastructure) เพื่อรองรับการเข้าสู่ยุค Industry 5.0 อย่างเต็มรูปแบบ

ดร.พนิตา พงษ์ไพบูลย์ รองผู้อำนวยการศูนย์เทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ (NECTEC) และผู้อำนวยการ ศูนย์นวัตกรรมการผลิตยั่งยืน (Sustainable Manufacturing Center: SMC) เปิดเผยว่า ตลอด 3 ปีที่ผ่านมา SMC ACADEMY พัฒนาบุคลากรไปแล้วกว่า 4,000 คน จากกว่า 300 โรงงานทั่วประเทศ ในกลุ่มอุตสาหกรรมหลัก เช่น อิเล็กทรอนิกส์ อาหาร ยานยนต์ และ SME โดยชี้ให้เห็นว่าปัญหาใหญ่ของ การพัฒนาบุคลากรในอุตสาหกรรมไทย คือ "เทคโนโลยีไปเร็วแต่คนตามไม่ทัน" ทำให้การลงทุนใน AI และ Automation ไม่เกิดความคุ้มค่าเท่าที่ควร

ดร.พนิตา กล่าวอีกว่า วันนี้ อว. และ สวทช. ไม่ได้แค่สอนคนให้ใช้เครื่องมือเป็น แต่เรากำลังสร้าง 'แผนที่การพัฒนากำลังคน' ที่ใช้ได้จริง เพื่อให้คนไทยเป็นหัวใจสำคัญของนวัตกรรมที่ยั่งยืน การที่โลกอุตสาหกรรมเข้าสู่ยุค Industry 5.0 "คนยังเป็นหัวใจสำคัญ" แต่ต้องเป็นคนที่พร้อมเรียนรู้ และก้าวข้ามขีดจำกัดเดิมๆ เพื่อทำงานร่วมกับเทคโนโลยีได้อย่างชาญฉลาด

ผอ.สถาบัน SMC กล่าวถึงการเข้าสู่ยุค Industry 5.0 ว่า ไม่ใช่เทคโนโลยีจะมาแล้วคนต้องออกจากอุตสาหกรรม แม้การเข้ามาของเรื่อง Automation และเทคโนโลยีเอไอ จะดูเหมือนมาแทนที่การทำงานของมนุษย์เพื่อลดต้นทุน แต่นิยามของ Industry 5.0 คือ การทำให้ "คนมีคุณค่ามากขึ้น" งานที่ทำซ้ำๆ แบบเดิม (Routine) จะถูกแทนที่ด้วยเครื่องจักรและหุ่นยนต์แน่นอน แต่มนุษย์มีสิ่งที่หุ่นยนต์ไม่มี คือ "สมอง" และทักษะการคิดวิเคราะห์ ดังนั้นคนต้องขยับบทบาทไปทำงานที่ใช้ทักษะสูงขึ้น

ดร.พนิตา กล่าวถึงทางรอดของแรงงานในอุตสาหกรรมยุคใหม่ คือ การปรับตัว หัวใจสำคัญที่จะทำให้คนยังคงมีที่ยืนในโรงงานคือการ "Upskill" หรือการพัฒนาทักษะใหม่ๆ จากเดิมที่เคยทำงานด้วยมือ ต้องเปลี่ยนมาเป็นผู้ควบคุมหุ่นยนต์ ผู้สั่งการเครื่องจักร หรือผู้วิเคราะห์ข้อมูลแทน พนักงานต้องเข้าใจว่า การทำงานแบบเดิมจะถูกแทนที่แน่นอน หากยินดีที่จะเรียนรู้และปรับปรุงตัวเอง (Continuous Improvement) ก็จะยังมีที่ยืนและมีความสำคัญในองค์กรต่อไป

ด้าน นายปิยวัฒน์ จอมสถาน หัวหน้าโครงการ SMC ACADEMY กล่าวถึง“แนวทางการขับเคลื่อนองค์กรด้วย Human Capability Framework (HCF) และ Roadmap การพัฒนา HCF” ว่า การนำ HCF มาใช้เป็นเครื่องมือสำคัญในการประเมินศักยภาพบุคลากร วิเคราะห์ช่องว่างของทักษะ (Skill Gap) และออกแบบแนวทางการพัฒนากำลังคนให้สอดคล้องกับกลยุทธ์ขององค์กรในยุค Industry 5.0 การบรรยายในช่วงนี้จะสะท้อนให้เห็นว่า HCF ไม่ได้เป็นเพียงเครื่องมือสำหรับการประเมินเท่านั้น แต่เป็นกลไกสำคัญในการวาง “แผนที่การพัฒนากำลังคน” (Workforce Development Roadmap) ที่สามารถนำไปใช้ได้จริงในภาคอุตสาหกรรม

หัวหน้าโครงการ SMC ACADEMY กล่าวอีกว่า นอกจากนั้น มีการนำเสนอทั้งแนวทางการใช้งานจริงในโรงงาน ตั้งแต่การประเมินเชิงลึก (Deep Assessment) ไปจนถึงการประเมินด้วยตนเอง (Self-Assessment) ครอบคลุมบุคลากรทุกระดับ และการนำผลไปใช้ในการวางแผนพัฒนาบุคลากรอย่างเป็นรูปธรรม พร้อมกันนี้ ยังได้ถ่ายทอดทิศทางการพัฒนา HCF ในระยะต่อไป เพื่อยกระดับสู่แพลตฟอร์มข้อมูลกำลังคนภาคอุตสาหกรรม ที่สามารถเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างสถานประกอบการ ภาคการศึกษา และหน่วยงานภาครัฐ สนับสนุนการสร้าง Benchmark ด้านศักยภาพบุคลากร และช่วยให้การตัดสินใจเชิงนโยบายด้านกำลังคนของประเทศมีความแม่นยำมากยิ่งขึ้น

ไฮไลต์สำคัญภายในงาน SMC ACADEMY DAY: Human Capability for Industry 5.0

1.เปิดตัว HCF (Human Capability Framework) อันเป็นเครื่องมือประเมินศักยภาพเชิงลึกที่ช่วยให้โรงงานมองเห็น "ช่องว่างของทักษะ" (Skill Gap) และสามารถทำแผนพัฒนาคน (Roadmap) ได้อย่างแม่นยำ ไม่ใช่แค่การส่งพนักงานไปอบรมตามหลักสูตรทั่วไป

2.เชื่อมโยง Big Data กำลังคน ในระยะต่อไป HCF จะถูกพัฒนาเป็นแพลตฟอร์มกลาง เชื่อมข้อมูลระหว่างสถาบันการศึกษา ภาคอุตสาหกรรม และรัฐ เพื่อเป็น Benchmark ในการตัดสินใจเชิงนโยบายระดับประเทศ

3.การผนึกกำลังยักษ์ใหญ่เทคโนโลยี ภายในงานมีการแสดงเทคโนโลยีจริงจากพันธมิตรชั้นนำ อาทิ AIS Business (Cyber Resilience), AppliCAD (Simulation Design), Murata (IoT) และ InsightAI ที่มาโชว์การใช้ AI ยกระดับสายการผลิต.