“เราต้องการคนน้อยลง” — ประโยคที่โลกแรงงานเริ่มได้ยินบ่อยขึ้น

ตลอดหลายปีที่ผ่านมา โลกเคยเชื่อว่า AI จะเข้ามาช่วย “งานซ้ำ ๆ” และทำให้มนุษย์มีเวลาสร้างสรรค์มากขึ้น แต่สิ่งที่เกิดขึ้นในปี 2025–2026 กำลังทำให้ภาพนั้นเปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว

วันนี้ บริษัทระดับโลกจำนวนมากเริ่มพูดตรงขึ้นว่า AI ไม่ได้แค่ “ช่วยงาน” แต่กำลังทำให้บางตำแหน่ง “ไม่จำเป็นอีกต่อไป”

หนึ่งในตัวอย่างที่ถูกพูดถึงมากที่สุดคือคำให้สัมภาษณ์ของ Marc Benioff ซีอีโอของ Salesforce ในพอดแคสต์ The Logan Bartlett Show เมื่อปี 2025 โดยเขาระบุว่า AI สามารถรับภาระงานด้าน Customer Support ได้ราวครึ่งหนึ่งของบริษัท และจำนวนพนักงานในทีมดังกล่าวลดลงจากประมาณ 9,000 คน เหลือราว 5,000 คนในช่วงที่ผ่านมา

Benioff ไม่ได้บอกว่าพนักงานทั้งหมดถูกปลด “ทันทีเพราะ AI” แต่สิ่งที่เขาพูดสะท้อนแนวโน้มใหม่อย่างชัดเจน: เมื่อ AI ทำงานได้มากขึ้น บริษัทก็เริ่มต้องการ “คน” น้อยลง

ตัวเลขที่สะท้อนแรงสั่นสะเทือน

ข้อมูลจากบริษัทจัดหางานและวิจัยตลาดแรงงาน Challenger, Gray & Christmas ระบุว่า ในปี 2025 มีการประกาศปลดพนักงานในสหรัฐฯ มากกว่า 1.1 ล้านตำแหน่ง และในจำนวนนั้น มีอย่างน้อยกว่า 54,000 ตำแหน่งที่บริษัทระบุว่าเกี่ยวข้องกับ AI หรือระบบอัตโนมัติ

แม้ตัวเลขนี้ยังเป็นสัดส่วนไม่สูงเมื่อเทียบกับการปลดทั้งหมด แต่สิ่งสำคัญคือ “AI เริ่มถูกระบุเป็นเหตุผลอย่างเปิดเผย” ซึ่งแทบไม่เคยเกิดขึ้นในระดับนี้มาก่อน

ขณะเดียวกัน ข้อมูลจากเว็บไซต์ติดตามการปลดพนักงานสายเทคโนโลยีหลายแห่ง เช่น Layoffs.fyi พบว่าอุตสาหกรรมเทคโนโลยียังคงมีการลดคนต่อเนื่องเข้าสู่ปี 2026 ท่ามกลางการแข่งขันด้าน AI ที่รุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ

บริษัทใหญ่กำลังทำอะไร
Amazon — AI ถูกมองว่าเป็น “การลงทุนครั้งใหญ่ที่สุด”

Andy Jassy ซีอีโอของ Amazon เคยส่งข้อความภายในถึงพนักงานว่า ในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า บริษัทคาดว่าจำนวนพนักงานบางส่วนจะลดลง เนื่องจาก AI และระบบอัตโนมัติช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานได้มากขึ้น

Amazon เป็นหนึ่งในบริษัทที่ทุ่มงบมหาศาลให้กับโครงสร้างพื้นฐาน AI ตั้งแต่ชิปประมวลผล ศูนย์ข้อมูล ไปจนถึงโมเดล AI ของตัวเอง ขณะเดียวกัน บริษัทก็เดินหน้าปรับโครงสร้างองค์กรต่อเนื่องหลังยุคโควิด ซึ่งเคยมีการจ้างงานเพิ่มอย่างรวดเร็ว

นักวิเคราะห์หลายคนมองว่า สิ่งที่เกิดขึ้นอาจไม่ใช่ “AI แทนคนทั้งหมด” แต่เป็นการผสมกันระหว่าง:

การลดต้นทุน
การปรับโครงสร้างหลังจ้างเกินในช่วงโควิด
และการเปลี่ยนงบประมาณไปสู่ AI
Microsoft — เมื่อ AI เริ่มเขียนโค้ดแทนมนุษย์บางส่วน

Satya Nadella ซีอีโอของ Microsoft กล่าวหลายครั้งว่า AI กำลังเปลี่ยนวิธีพัฒนาซอฟต์แวร์ และเครื่องมืออย่าง GitHub Copilot สามารถช่วยเขียนโค้ดได้จำนวนมาก

Microsoft ไม่ได้ระบุชัดว่าการปลดพนักงานเกิด “เพราะ AI โดยตรง” แต่บริษัทได้ปรับโครงสร้างหลายรอบเพื่อมุ่งสู่การเป็น AI-first company มากขึ้น พร้อมทุ่มงบลงทุนระดับมหาศาลใน OpenAI และโครงสร้างพื้นฐานด้าน AI

จุดที่น่าสนใจคือ งานที่ได้รับผลกระทบเริ่มไม่ใช่แค่งานธุรการ แต่รวมถึงสายงานเทคนิคบางส่วนที่เคยถูกมองว่า “ปลอดภัย” จากระบบอัตโนมัติ

IBM — AI เข้ามาแทนงาน Back-office มากขึ้น

Arvind Krishna ซีอีโอของ IBM เคยให้สัมภาษณ์ว่า AI ภายในองค์กร โดยเฉพาะระบบ HR chatbot สามารถเข้ามารับงานด้านทรัพยากรบุคคลและงาน Back-office ได้จำนวนมาก

IBM ระบุว่าบางตำแหน่งถูกลดลงจากการใช้ AI แต่ในอีกด้าน บริษัทก็เพิ่มการจ้างงานในสายงานที่เกี่ยวข้องกับซอฟต์แวร์ การขาย และ AI เช่นกัน

กรณีของ IBM สะท้อนแนวโน้มสำคัญของตลาดแรงงานยุคใหม่:
งานบางประเภทกำลังหายไป แต่ในขณะเดียวกันก็มีงานใหม่เกิดขึ้น — เพียงแต่ทักษะที่ต้องการเปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว

Workday — ลดคนเพื่อเร่งลงทุน AI

ต้นปี 2025 Workday ประกาศลดพนักงานราว 8.5% ขององค์กร โดยผู้บริหารระบุว่าบริษัทต้องการนำทรัพยากรไปลงทุนด้าน AI มากขึ้น

นี่กลายเป็นรูปแบบที่เห็นซ้ำในหลายบริษัท:
ลดค่าใช้จ่ายจากบางแผนก เพื่อนำงบประมาณไปเร่งพัฒนา AI และระบบอัตโนมัติ

เมื่อ AI ของ “คนอื่น” ทำลายธุรกิจ

กรณีของ Chegg ถือเป็นตัวอย่างสำคัญของบริษัทที่ได้รับผลกระทบจาก AI ภายนอกองค์กร

หลังการมาของ ChatGPT นักศึกษาจำนวนมากเริ่มหันไปใช้ AI ฟรีแทนบริการติวและตอบคำถามแบบเสียเงิน ส่งผลให้ Chegg เผชิญแรงกดดันทางธุรกิจอย่างหนัก และต้องลดพนักงานจำนวนมากในช่วงที่ผ่านมา

ในอีกกรณีหนึ่ง Duolingo ก็เคยยืนยันว่าเริ่มใช้ AI กับงานแปลและ localization มากขึ้น รวมถึงลดการพึ่งพาฟรีแลนซ์บางส่วน

“AI” คือสาเหตุจริง หรือเป็นเพียงข้ออ้าง?

นักเศรษฐศาสตร์แรงงานจำนวนหนึ่งเตือนว่า ไม่ใช่ทุกการปลดพนักงานจะเกิดจาก AI โดยตรง

Sebastian Stephany จาก ifo Institute ให้ความเห็นว่า บริษัทบางแห่งอาจใช้ “AI” เป็นคำอธิบายที่ดูทันสมัย แทนการยอมรับว่าช่วงโควิดเคยจ้างพนักงานมากเกินไป

กล่าวอีกแบบคือ:
AI อาจเป็นทั้ง “เครื่องมือเปลี่ยนโครงสร้างองค์กรจริง” และ “คำอธิบายทางธุรกิจ” ไปพร้อมกัน

โลกกำลังขาด “คนที่ใช้ AI เป็น”

แม้หลายบริษัทจะลดพนักงาน แต่ในอีกด้าน ตลาดกลับต้องการบุคลากรด้าน AI จำนวนมหาศาล

บริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่ทั่วโลกกำลังเพิ่มงบลงทุนด้าน:

ศูนย์ข้อมูล
ชิป AI
Cloud Infrastructure
และ AI Software

พร้อมกันนั้น ตำแหน่งงานด้าน Machine Learning, AI Engineering และ Data Infrastructure ก็ยังขาดแคลนบุคลากรจำนวนมาก

นี่จึงกลายเป็นความย้อนแย้งของตลาดแรงงานยุคใหม่:

คนจำนวนหนึ่งกำลังถูกแทนที่ด้วย AI ขณะที่อีกกลุ่มกลับมีค่าตัวสูงขึ้น เพราะสามารถ “ทำงานร่วมกับ AI” ได้

คำเตือนจากผู้สร้าง AI เอง

Dario Amodei ซีอีโอของ Anthropic เคยเตือนว่า AI อาจกระทบงานระดับ Entry-level จำนวนมาก โดยเฉพาะสายงาน White-collar ที่เกี่ยวข้องกับเอกสาร การวิเคราะห์ และงานดิจิทัล

หลายฝ่ายเริ่มกังวลว่า คนรุ่นใหม่ที่เพิ่งจบการศึกษาอาจเผชิญตลาดแรงงานที่ยากกว่าเดิม เพราะงานเริ่มต้นจำนวนหนึ่งกำลังถูก AI รับไปก่อนที่มนุษย์จะได้เรียนรู้จากมัน

นี่อาจไม่ใช่ “วิกฤตชั่วคราว” แต่คือการเปลี่ยนโครงสร้างแรงงานครั้งใหญ่

สิ่งที่กำลังเกิดขึ้นอาจไม่ใช่เพียงรอบการปลดพนักงานตามวัฏจักรเศรษฐกิจ แต่เป็นการเปลี่ยนรูปแบบการทำงานครั้งสำคัญของโลกธุรกิจ

งานบางประเภทอาจหายไปถาวร
บางตำแหน่งอาจถูกลดจำนวนลง
และหลายอาชีพอาจต้องทำงานร่วมกับ AI เป็นเงื่อนไขพื้นฐานใหม่

ข้อมูลจาก World Economic Forum ระบุว่า บริษัททั่วโลกจำนวนมากคาดว่าจะลดจำนวนพนักงานบางส่วนภายในไม่กี่ปีข้างหน้า จากผลกระทบของ AI และระบบอัตโนมัติ

คำถามสำคัญจึงอาจไม่ใช่ “AI จะมาแทนมนุษย์หรือไม่”

แต่อาจเป็น:

“ใครจะปรับตัวทัน ก่อนที่โครงสร้างตลาดแรงงานจะเปลี่ยนไปทั้งหมด”