ปิดฉาก 21 ปีดาวเทียมบรอดแบนด์ดวงแรกของไทย "ไทยคม 4" ย้ายสู่สุสานอวกาศแล้ว
by Trust News, 17 พฤศจิกายน 2569
อำลาดาวเทียมบรอดแบนด์ "ไทยคม 4" ปิดฉาก 21 ปียกระดับสู่ "วงโคจรสุสาน" เหนือโลก 327 กม. ตามมาตรฐานสากล โดยมี GISTDA ใช้ระบบ GARNET และกล้องโทรทรรศน์ของไทยติดตามทุกฝีก้าว สะท้อนศักยภาพการเฝ้าระวังอวกาศระดับแนวหน้าของอาเซียน
หลังจากทำหน้าที่เชื่อมโยงสัญญาณสื่อสารบรอดแบนด์ให้แก่ผู้คนในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิกมายาวนานกว่า 21 ปี นับตั้งแต่ทะยานขึ้นสู่อวกาศเมื่อวันที่ 11 สิงหาคม พ.ศ. 2548 ดาวเทียมระดับตำนานของไทยอย่าง ไทยคม 4 (THAICOM 4 หรือ IPSTAR-1) ภายใต้การบริหารจัดการของบริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน) หรือ NT ก็ได้เดินทางมาถึงวาระสุดท้ายของการปฏิบัติหน้าที่อย่างสมเกียรติ ด้วยการเข้าสู่กระบวนการปลดระวาง (De-orbit) และเคลื่อนย้ายตัวเองขึ้นไปพักผ่อนอย่างสงบ ณ "วงโคจรสุสาน" (Graveyard Orbit) เหนือพื้นโลก
การอำลาของดาวเทียมไทยคม 4 ไม่ได้เป็นเพียงการปิดฉากหน้าประวัติศาสตร์ของดาวเทียมสื่อสารที่เคยสร้างสถิติใหญ่และหนักที่สุดในโลกขณะปล่อยตัวเท่านั้น แต่ยังเป็นเวทีสำคัญที่สะท้อนถึง ก้าวกระโดดทางเทคโนโลยีการติดตามและเฝ้าระวังวัตถุอวกาศ (Space Situational Awareness: SSA) ของประเทศไทย อย่างเป็นรูปธรรม
ดาวเทียมที่ปฏิบัติงานในวงโคจรค้างฟ้า (Geostationary Earth Orbit: GEO) ณ ระดับความสูงประมาณ 35,786 กิโลเมตร ถือเป็นพื้นที่ "ทำเลทอง" ด้านการสื่อสารและอุตุนิยมวิทยา เมื่อดาวเทียมหมดอายุการใช้งาน จึงไม่สามารถปล่อยให้ลอยเคว้งคว้างเป็นขยะอวกาศที่จะไปเสี่ยงชนกับดาวเทียมดวงอื่นที่ยังทำงานอยู่ได้ตั้งแต่วันที่ 9 พฤศจิกายน พ.ศ. 2569 ทีมวิศวกรได้เริ่มกระบวนการปลดระวางด้วยการจุดระเบิดเครื่องยนต์ขับดัน (Burn) ทั้งหมด 6 ครั้ง เพื่อค่อยๆ ผลักดันดาวเทียมไทยคม 4 ให้ลอยสูงขึ้นไปเหนือระดับวงโคจรค้างฟ้าเดิมได้ถึง 327 กิโลเมตร ทำให้ดาวเทียมเข้าสู่วงโคจรสุสานที่มีลักษณะเกือบเป็นวงกลมสมบูรณ์ตามมาตรฐานความปลอดภัยทางอวกาศสากล คืนพื้นที่วงโคจรหลักให้ปลอดภัยสำหรับดาวเทียมรุ่นน้องต่อไป
ความน่าภาคภูมิใจในภารกิจปลดระวางครั้งนี้ คือเบื้องหลังการติดตามตรวจสอบทุกฝีก้าวโดย สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (GISTDA) ผ่านศูนย์วิจัยเทคโนโลยีอวกาศ (S-TREC) ที่ได้นำระบบ GARNET (Space Surveillance, Tracking and Monitoring System) และกล้องโทรทรรศน์ภาคพื้นดินของไทยเอง มาใช้ตรวจจับและวิเคราะห์การเคลื่อนที่ของดาวเทียมไทยคม 4 แบบเรียลไทม์ ตลอดการปรับวงโคจรทั้ง 6 ครั้ง หน่วยงานด้านอวกาศของไทยสามารถคำนวณตำแหน่ง สร้างภาพจำลองวงโคจรสามมิติ และจัดทำชุดข้อมูลวงโคจรมาตรฐานสากลอย่าง TLE (Two-Line Element) ขึ้นมาได้ด้วยตนเอง โดยไม่ต้องรอพึ่งพาข้อมูลจากเครือข่ายของชาติมหาอำนาจเพียงฝ่ายเดียว ซึ่งพิสูจน์ให้เห็นว่าบุคลากรและโครงสร้างพื้นฐานด้านอวกาศของไทยมีขีดความสามารถในระดับแนวหน้า
ล่าสุดเมื่อวันที่ 17 พ.ย.2569 สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ NARIT ยืนยันรายงานเช่นกันว่า ดาวเทียมไทยคม 4 หรือ IPSTAR-1 ได้ย้ายขึ้นไปอยู่เหนือวงโคจรค้างฟ้า หรือประมาณ 328 กิโลเมตรจากพื้นโลก จากการติดตามของ NARIT เบื้องต้นพบว่า ดาวเทียมยกวงโคจรได้สูงกว่าเป้าหมายประมาณ 300 กิโลเมตรตามแผนปลดระวาง หลังประจำการบนวงโคจรค้างฟ้ามานาน 21 ปี การย้ายวงโคจรเริ่มตั้งแต่ช่วงเย็นวันที่ 10 พฤศจิกายน 2569 และสิ้นสุดด้วยการจุดเครื่องยนต์ครั้งสุดท้ายเมื่อช่วงเช้าวันที่ 15 พฤศจิกายน 2569 แบ่งการทำงานเป็น 3 ขั้น ขั้นละ 2 ครั้ง ค่อย ๆ ยกวงโคจรให้สูงขึ้นทีละระดับ
แต่ละขั้นเริ่มจากการจุดเครื่องยนต์เพื่อยกด้านไกลโลกของวงโคจรให้สูงขึ้นก่อน ทำให้วงโคจรรีขึ้น แล้วจุดอีกครั้งเพื่อยกด้านใกล้โลกขึ้นตาม จนวงโคจรกลับมาเกือบเป็นวงกลม ลักษณะคล้ายการขึ้นบันไดทีละขั้น จากระดับเฉลี่ยประมาณ 105 กิโลเมตร เป็น 211 กิโลเมตร และไปสู่ที่ระดับ 328 กิโลเมตร เหนือวงโคจรค้างฟ้าในที่สุด.
You might be intertested in this news.
Mostview
ชะตาปลาทูไทย จับปลาเกินขนาด ผลพวงภาวะโลกร้อน (ชมคลิป)
ความแปรปรวนของสภาพอากาศที่ทั่วโลกกำลังเผชิญ อุณหภูมิสูง พายุรุนแรง ภัยแล้ง ทะเลร้อนและสูงขึ้น สิ่งมีชีวิตสูญพันธุ์ สาเหตุไม่ได้เกิดจากการปล่อยก๊าซเรือนกระจกอย่างเดียว แต่ยังมีปัจจัยอื่นๆ ร่วมด้วย งานวิจัยวารสารระดับโลก The Guardian (2026) ระบุว่า การเพิ่ม
สมศักดิ์ศรี Idol Queen "แพนเค้ก BNK48" คว้าอันดับ 1 งาน General Election 2026
แพนเค้ก BNK48 ได้อันดับ 1 งาน BNK48 & CGM48 Senbatsu General Election 2026 ได้เป็นแชมป์ 2 ปีซ้อน พร้อมนำทัพ Kami 7 ทำโปรเจกต์พิเศษกับ AKB48 ที่ญี่ปุ่น ด้าน แอล BNK48 ยืนเซ็นเตอร์ Under Girls ส่วน ลูกเกด CGM48 เซ็นเตอร์ Next Girls
เปิดโมเดลประปาชุมชน กรองน้ำใสดักสารพิษ ดัน อบจ.เชียงรายขยายผลช่วยคนริมน้ำ
จากวิกฤตสารหนูและโลหะหนักปนเปื้อนในแม่น้ำกกเกินมาตรฐาน สู่แนวทางแก้ปัญหาระยะยาวด้วย "นวัตกรรมเครื่องกรองน้ำกำจัดสารหนู" จากการผสานกำลังของ สวทช. สถาบันวิจัยแสงซินโครตรอน และ อบจ.เชียงราย ที่ดักจับสารหนูและเปลี่ยนน้ำสีชาเย็นให้ใสสะอาด ได้น้ำประปาคุณภาพสูง
10 เทคโนโลยีน่าจับตาจาก สวทช.ปี 69-70 ปรับตัวสู้ ฝุ่น PM2.5 โลกเดือด สังคมสูงวัย
10 เทคโนโลยีที่น่าจับตามอง 2569-2570 ที่ครอบคลุม 4 กลุ่มพร้อมชวนคนไทยปรับตัวหาทางรอดรับมือโลกเดือด สังคมสูงวัย และวิกฤต PM2.5 ชี้ เอไอเลียนแบบสมอง ควอนตัมเซนซิง และโฟโทนิกส์ และไฟฟ้าจากเครื่องปฏิกรณ์นิวเคลียร์ขนาดเล็ก คือโอกาสของไทย
ยะลา-สตูล-สงขลา ป่วนหนัก! วางบึม-วางเพลิง เสียหายอื้อ-เด็ก นร.เจ็บ 3
ยะลา-สตูล-สงขลา ป่วนหนัก! คนร้ายลอบวางระเบิด-เผาทรัพย์สินราชการป่วนหลายจุดในพื้นที่ภาคใต้ เด็กนักเรียนเจ็บ 3 ราย กอ.รมน.ภาค 4 สน. ออกแถลงการณ์ประณาม
ข่าวที่เกี่ยวข้อง